aa
aaaJesteś w: Ostatni dzwonek -> Król Edyp
· Stasimon trzecie – wersy od tysiąc osiemdziesiąt szóstego do tysiąc sto dziewiątego; Chórzyści mają nadzieję, że Edyp nie był ojcobójcą i kazirodcą.
· Epejsodion czwarte – wersy od tysiąc sto dziesiątego do tysiąc sto osiemdziesiąt piątego; Dochodzi do symbolicznej konfrontacji przeszłości z teraźniejszością. Od starego Sługi, dawnego pracownika Lajosa Edyp dowiaduje się prawdy o swym pochodzeniu i zyskuje pewność o swej winie. Słysząc straszne słowa – ojcobójca i kazirodca – szaleje z bólu i rozpaczy nad swym tragicznym losem, by chwilę później wbiec do pałacu.
· Stasimon czwarte – wersy od tysiąc sto osiemdziesiąt szóstego do tysiąc dwieście dwudziestego drugiego; Tematem pieśni Chóru jest ziemskie życie i zależność człowieka od wyższych sił.
· Exodos (ostatnia pieśń chóru) – wersy od tysiąc dwieście dwudziestego trzeciego do tysiąc pięćset trzydziestego drugiego; podsumowywał treść dramatu; wyjście chóru. Od Posłańca dowiadujemy się o samobójstwie Jokasty oraz o samookaleczeniu Edypa. Po pojawieniu się ślepego monarchy, przeklinającego dzień swych narodzin, dochodzi do rozmowy bohatera z Kreonem – swym następcą. Edyp pozostawia pod opieką szwagra czworo swych dzieci. Głos zabiera Chór, który lituje się nad losem starca, dla którego życie nie było łaskawe.
Oś konstrukcyjną tragedii stanowił konflikt tragiczny, polegający na starciu dwóch równorzędnych racji, pomiędzy którymi nie sposób dokonać wyboru.
Zasady tragedii antycznej na przykładzie Króla Edypa:
Poza powyższym układem w kompozycji tragedii obowiązywały cztery podstawowe zasady:
· Zasada trzech jedności: miejsca, czasu i akcji:
1. Jedność miejsca polegała na umiejscowieniu akcji i bohaterów tylko w jednym miejscu (pałacowym dziedzińcu w Tebach). O zdarzeniu, które rozegrało się gdzie indziej, informowali specjalni posłańcy,
2. Jedność czasu - ograniczała czas trwania tragedii najwyżej do jednej doby (antyczni twórcy dążyli, by czas trwania akcji równał się czasowi trwania tragedii), rozpoczynając akcję o wschodzie, a kończąc o zachodzie słońca; w Królu Edypie akcja trwa jeden dzień,
3. Jedność akcji zawężała treść dramatu tylko do jednego, głównego wątku – niezawinionej zbrodni Edypa. Brak jest wątków pobocznych, epizodów.
· Zasada decorum – dotyczy odpowiedzialności stylów do gatunku. Tragedii czy eposowi przypisywany był styl „wysoki”, podniosły, kolumnowy, pozbawiony wulgaryzmów i mowy potocznej, z odpowiednimi postaciami. Komedii zaś styl „niski”, bardziej lekki, żartobliwy, niekiedy rubaszny. Reguła decorum określała również typ postaci, jakie mogły występować w teatrze – w tragedii postacie „wysokiego” stanu, szlachetnie urodzone, w komedii postacie o rodowodzie plebejskim. Nikt decorum nie naruszał aż do czasów pewnego Anglika – Williama Szekspira. Cechy dramatu antycznego na przykładzie struktury i kompozycji „Króla Edypa”
· Stasimon trzecie – wersy od tysiąc osiemdziesiąt szóstego do tysiąc sto dziewiątego; Chórzyści mają nadzieję, że Edyp nie był ojcobójcą i kazirodcą.
· Epejsodion czwarte – wersy od tysiąc sto dziesiątego do tysiąc sto osiemdziesiąt piątego; Dochodzi do symbolicznej konfrontacji przeszłości z teraźniejszością. Od starego Sługi, dawnego pracownika Lajosa Edyp dowiaduje się prawdy o swym pochodzeniu i zyskuje pewność o swej winie. Słysząc straszne słowa – ojcobójca i kazirodca – szaleje z bólu i rozpaczy nad swym tragicznym losem, by chwilę później wbiec do pałacu.
· Stasimon czwarte – wersy od tysiąc sto osiemdziesiąt szóstego do tysiąc dwieście dwudziestego drugiego; Tematem pieśni Chóru jest ziemskie życie i zależność człowieka od wyższych sił.
· Exodos (ostatnia pieśń chóru) – wersy od tysiąc dwieście dwudziestego trzeciego do tysiąc pięćset trzydziestego drugiego; podsumowywał treść dramatu; wyjście chóru. Od Posłańca dowiadujemy się o samobójstwie Jokasty oraz o samookaleczeniu Edypa. Po pojawieniu się ślepego monarchy, przeklinającego dzień swych narodzin, dochodzi do rozmowy bohatera z Kreonem – swym następcą. Edyp pozostawia pod opieką szwagra czworo swych dzieci. Głos zabiera Chór, który lituje się nad losem starca, dla którego życie nie było łaskawe.
Oś konstrukcyjną tragedii stanowił konflikt tragiczny, polegający na starciu dwóch równorzędnych racji, pomiędzy którymi nie sposób dokonać wyboru.
Zasady tragedii antycznej na przykładzie Króla Edypa:
Poza powyższym układem w kompozycji tragedii obowiązywały cztery podstawowe zasady:
· Zasada trzech jedności: miejsca, czasu i akcji:
1. Jedność miejsca polegała na umiejscowieniu akcji i bohaterów tylko w jednym miejscu (pałacowym dziedzińcu w Tebach). O zdarzeniu, które rozegrało się gdzie indziej, informowali specjalni posłańcy,
2. Jedność czasu - ograniczała czas trwania tragedii najwyżej do jednej doby (antyczni twórcy dążyli, by czas trwania akcji równał się czasowi trwania tragedii), rozpoczynając akcję o wschodzie, a kończąc o zachodzie słońca; w Królu Edypie akcja trwa jeden dzień,
3. Jedność akcji zawężała treść dramatu tylko do jednego, głównego wątku – niezawinionej zbrodni Edypa. Brak jest wątków pobocznych, epizodów.
· Zasada nieprzedstawiania bezpośrednio scen krwawych – o drastycznych wydarzeniach (zbrodniach i trupach, okaleczeniach czy pojedynkach) opowiadano w dialogu lub poprzez posłańców. Zasada ta wynikała z zasady decorum. Takie traktowanie śmierci nie było spowodowane troską o wrażliwe sumienia widzów. To był efekt religijnego pochodzenia tragedii. W starożytnej Grecji krew była święta, nie imitowano jej, nie składano też krwawych ofiar na oczach ludzi. O wyłupieniu oczu przez Edypa czy samobójstwie Jokasty widz-czytelnik dowiaduje się od świadka tych wydarzeń (nie są ukazane na scenie, jedynie ich konsekwencje).
· Zasada niezmienności charakteru postaci – bohaterowie tragedii antycznej nie podlegają transformacjom, nie popadają w skrajne stany emocjonalne. Takiej kreacji postaci sprzyjało użycie niezmiennej maski, którą aktor przywdziewał na początku przedstawienia, a zdejmował dopiero na końcu sztuki.
strona: 1 2 3
Szybki test:
Sofokles zwiększył liczebność chóru z dwunastu do:a) trzynastu osób
b) dwudziestu osób
c) osiemnastu osób
d) piętnastu osób
Rozwiązanie
Bohaterowie „Króla Edypa”:
a) nie podlegają transformacjom
b) pochodzą z warstw niskich
c) są postaciami złożonymi
d) przechodzą metamorfozy
Rozwiązanie
Drastyczne wydarzenia w „Królu Edypie”:
a) są przedstawione z niezwykłym realizmem
b) przedstawione są szczegółowo
c) są bardzo krwawe
d) rozgrywają się poza akcją właściwą
Rozwiązanie
Więcej pytań
Zobacz inne artykuły:
kontakt | polityka cookies