aa
aaaJesteś w: Ostatni dzwonek -> Nowele Prusa
Gdy kobiety wsunęły już całą deskę, zamknięto piec i zaczęto odmawiać Zdrowaś Mario. Słychać było w całej izbie krzyk Rozalii. Antek cały czas z płaczem prosił matkę, żeby wyciągnęła siostrę, lecz dostał tylko „w łeb”. Po chwili wrzaski umilkły, a gdy zgromadzeni zakończyli trzecią „zdrowaśkę”, otwarto piec, z którego wysunięto spalone doszczętnie ciało dziecka. Kobiety przeniosły je na tapczan, a matka zaczęła bić głową w klepisko wykrzykując, że to wina znachorki. Grzegorzowa odparła, że widocznie po wsadzeniu do pieca choroba za szybko z Rozalii wyszła, co było oczywiście wolą Boga. We wsi nikt nie zmartwił się tym tragicznym wydarzeniem. Ludzie mówili, że śmierć Rozalii była jej przeznaczona. Dla nich nie było to stratą, ponieważ dzieci umierały i rodziły się ciągle.
Trzeciego dnia ciało dziewczynki włożono do trumienki z czarnym krzyżem, którą ustawiono na wozie zaprzęgniętym do wołów i odwieziono za wieś na mogiły. Podczas drogi Antek, widząc przekrzywioną trumienkę, myślał, że Rozalka przekręca się na bok, ponieważ jej niewygodnie. Ksiądz pokropił trumnę święconą wodą, a potem parobcy spuścili ją do grobu. Jeszcze przez tydzień mówiono o Rozalii, a potem zaprzestano. Życie we wsi toczyło się dalej.
Gdy nadeszła zima, gospodarskie dzieci uczyły się w szkole z braku zajęcia koło domu. Po naradzie z kumem matka Antka wzięła czterdzieści groszy i poszła poprosić nauczyciela, by przyjął jej syna do szkoły. Chłopiec ucieszył się bardzo z tego powodu. Myślał, że w nowym miejscu nauczy się stawiać wiatraki. Pedagog zgodził się na dołączenie do swej grupy nowego chłopca. Gdy zapytał matkę, co potrafi jej syn, nie otrzymał żadnej odpowiedzi.
Matka Antka od sąsiadów dowiedziała się, że nie powinna była płacić za naukę syna, ponieważ czyni to gmina. Usłyszała też wiele pochwał nauczyciela, który w trzy lata nauczył abecadła jedno z wiejskich dzieci.
Po paru dniach Antek poszedł do szkoły. Izba wydała mu się podobną do karczmy, z ławkami jak w kościele. Znajdował się tam pęknięty piec, ale panował w niej chłód. Na ścianach widać było ślady mrozu. Dzieci również były wyziębione. Nowego ucznia posadzono między innymi.
Nauczyciel w starym kożuchu i baraniej czapce na głowie napisał na tablicy literkę A, którą dzieci musiały głośno nazwać. Podobnie uczynił z literką B. Podczas lekcji Antek pamiętał o tym, co obiecał sobie i matce – chciał się wyróżnić spośród innych. Zwinął więc ręce w trąbkę i krzyczał najgłośniej ze wszystkich: „BEEE”, co zdenerwowało pedagoga. Powiedział : „Hę! (…) Toś ty taki zuch? Ze szkoły robisz cielętnik? Dajcie go tu na rozgrzewkę!”. Dwóch chłopców chwyciło Antka pod ramiona, położyło na środku izby, gdzie dostał „lanie” od nauczyciela. Chłopiec nie wiedział oczywiście, za co. „Antek”- streszczenie
Gdy kobiety wsunęły już całą deskę, zamknięto piec i zaczęto odmawiać Zdrowaś Mario. Słychać było w całej izbie krzyk Rozalii. Antek cały czas z płaczem prosił matkę, żeby wyciągnęła siostrę, lecz dostał tylko „w łeb”. Po chwili wrzaski umilkły, a gdy zgromadzeni zakończyli trzecią „zdrowaśkę”, otwarto piec, z którego wysunięto spalone doszczętnie ciało dziecka. Kobiety przeniosły je na tapczan, a matka zaczęła bić głową w klepisko wykrzykując, że to wina znachorki. Grzegorzowa odparła, że widocznie po wsadzeniu do pieca choroba za szybko z Rozalii wyszła, co było oczywiście wolą Boga. We wsi nikt nie zmartwił się tym tragicznym wydarzeniem. Ludzie mówili, że śmierć Rozalii była jej przeznaczona. Dla nich nie było to stratą, ponieważ dzieci umierały i rodziły się ciągle.
Trzeciego dnia ciało dziewczynki włożono do trumienki z czarnym krzyżem, którą ustawiono na wozie zaprzęgniętym do wołów i odwieziono za wieś na mogiły. Podczas drogi Antek, widząc przekrzywioną trumienkę, myślał, że Rozalka przekręca się na bok, ponieważ jej niewygodnie. Ksiądz pokropił trumnę święconą wodą, a potem parobcy spuścili ją do grobu. Jeszcze przez tydzień mówiono o Rozalii, a potem zaprzestano. Życie we wsi toczyło się dalej.
Gdy nadeszła zima, gospodarskie dzieci uczyły się w szkole z braku zajęcia koło domu. Po naradzie z kumem matka Antka wzięła czterdzieści groszy i poszła poprosić nauczyciela, by przyjął jej syna do szkoły. Chłopiec ucieszył się bardzo z tego powodu. Myślał, że w nowym miejscu nauczy się stawiać wiatraki. Pedagog zgodził się na dołączenie do swej grupy nowego chłopca. Gdy zapytał matkę, co potrafi jej syn, nie otrzymał żadnej odpowiedzi.
Matka Antka od sąsiadów dowiedziała się, że nie powinna była płacić za naukę syna, ponieważ czyni to gmina. Usłyszała też wiele pochwał nauczyciela, który w trzy lata nauczył abecadła jedno z wiejskich dzieci.
Po paru dniach Antek poszedł do szkoły. Izba wydała mu się podobną do karczmy, z ławkami jak w kościele. Znajdował się tam pęknięty piec, ale panował w niej chłód. Na ścianach widać było ślady mrozu. Dzieci również były wyziębione. Nowego ucznia posadzono między innymi.
W dalszej części lekcji pedagog napisał jeszcze dwie litery alfabetu, które dzieci powtórzyły Gdy kazał on zrobić to samo Antkowi, tyle że z czterema literami abecadła, chłopiec bał się powtórzyć tą drugą – B – głośno. Ponownie dostał lanie („na rozgrzewkę”). Myślał sobie wtedy: „Ha, trudno(…) Bije, bo bije, ale przynajmniej pokaże, jak się wiatraki stawia”.
Dzieci z niższych oddziałów cały czas uczyły się tylko czterech pierwszych liter, następnie pomagały żonie nauczyciela w kuchni. Obierały kartofle, obrządzały krowy w obejściu. Tymczasem Antek wciąż czekał na lekcję o wiatrakach.
Pewnego dnia pedagog napisał na tablicy słowo DOM. Powiedział dzieciom, że te trzy litery oznaczają dom, to znaczy: drzwi, okna, izby, piece. Bohater, choć przecierał oczy, wytężał wzrok, żadnego domu na zielonej tablicy nie mógł zobaczyć. W końcu powiedział do siedzącego obok kolegi, że to wszystko to „łgarstwo”. Niestety słowa te usłyszał nauczyciel i chłopiec ponownie został ukarany. Do domu wrócił spłakany, a pocieszenia matki zdały się na nic…
strona: 1 2 3 4 5
Szybki test:
Siostra Antka – Rozalia – przyszła na świat, gdy bohater miał:a) rok
b) cztery lata
c) dwa lata
d) sześć lat
Rozwiązanie
Wybranką wójta okazała się piękna, bogata, młoda kobieta pochodzenia:
a) żydowskiego
b) romskiego
c) niemieckiego
d) ukraińskiego
Rozwiązanie
Antek uczył się w szkole przez:
a) miesiąc
b) pól roku
c) trzy miesiące
d) dwa miesiące
Rozwiązanie
Więcej pytań
Zobacz inne artykuły:
kontakt | polityka cookies