aa
aaaJesteś w: Ostatni dzwonek -> Opowiadania Żeromskiego
Żeromski stara się usprawiedliwić opornych na wykłady i nauki doktora biedaków, od których trudno było wymagać, by zaczęli dbać o zdrowie w chwili, gdy nie mieli co jeść. Niestety, Obarecki zdawał się być niewidomym na te prawdy, traktując niepowodzenia rozpowszechnianiu higieny jako swoją osobistą klęskę.
Po pewnym czasie Obrzydłówek pochłonął szlachetnego doktora, jego wzniosłe ideały społecznego posłannictwa. Uległ naciskowi masy i stał się taką samą jak oni bezduszną, dbającą jedynie o swój interes jednostką. Nie dość, że pogodził się ze swymi dotychczasowymi przeciwnikami ideowymi, to stał się taki, jak oni, akceptując to, z czym po przyjeździe tak usilnie walczył. Charakteryzował go egoizm i konformizm, ugodowość i znużenie, niechęć do jakiegokolwiek wysiłku. Zaczął postępować w myśl zasady: „dawajcie pieniądze i wynoście się (…)”.
Gdy poznajemy Pawła Obareckiego, jest majętnym doktorem, lecz pozbawionym głębszej refleksji, jakiejkolwiek duchowej wrażliwości. Choć wydawałoby się, że całkowicie upodobnił się do felczera czy aptekarza, to jednak ma świadomość poniesionej klęski, czuje wyrzuty sumienia, ponieważ pozwolił ulecieć swej początkowej energii, a teraz marnotrawi czas na wielogodzinną grę w karty.
Wszystko to boleśnie odczuwa w momencie rozpoznania w pacjentce swej dawnej ukochanej – Stanisławy Bozowskiej, kobiety, która dla niesienia pomocy innym poświęciła własne życie, do końca była wierna swoim poglądom i szlachetnym ideałom.
Choć zakończenie noweli przez chwilę trzyma nas w przekonaniu, że doktor odnalazł w sobie dawne ideały, że powtórnie zacznie uświadamianie ludzi i niesienie pomocy: „Przez pewien czas czytywał w wolnych chwilach Boską komedię Dantego, w winta nawet nie grywał, gospodynię dwudziestoczteroletnią odprawił”, to jednak przebudzenie to okazuje się krótkotrwałe (tym większa jest ironiczna wymowa noweli).
Bohater po pewnym czasie ponownie wtopił się w środowisko prowincjonalnego miasteczka: „Obecnie ma się znakomicie: utył, pieniędzy worek uczciwy nazbijał. Ożywił się nawet; dzięki jego usilnej agitacji wszyscy prawie optymaci obrzydłowscy, z wyjątkiem krzykliwych, prawda, ale też nielicznych konserwatystów, zaczęli palić papierosy w gilzach nie sklejanych, zaszczytnie znanych pod godłem "nieszkodliwych piersiom". Nareszcie!...”.
Paweł Obarecki jest postacią ciekawą, a jego postępowanie jest godne nowych interpretacji, przedstawiających go raz jako ofiarę bezdusznego środowiska, a innym razem jako konformistycznego egoistę.Charakterystyka bohaterów „Siłaczki”
Żeromski stara się usprawiedliwić opornych na wykłady i nauki doktora biedaków, od których trudno było wymagać, by zaczęli dbać o zdrowie w chwili, gdy nie mieli co jeść. Niestety, Obarecki zdawał się być niewidomym na te prawdy, traktując niepowodzenia rozpowszechnianiu higieny jako swoją osobistą klęskę.
Po pewnym czasie Obrzydłówek pochłonął szlachetnego doktora, jego wzniosłe ideały społecznego posłannictwa. Uległ naciskowi masy i stał się taką samą jak oni bezduszną, dbającą jedynie o swój interes jednostką. Nie dość, że pogodził się ze swymi dotychczasowymi przeciwnikami ideowymi, to stał się taki, jak oni, akceptując to, z czym po przyjeździe tak usilnie walczył. Charakteryzował go egoizm i konformizm, ugodowość i znużenie, niechęć do jakiegokolwiek wysiłku. Zaczął postępować w myśl zasady: „dawajcie pieniądze i wynoście się (…)”.
Gdy poznajemy Pawła Obareckiego, jest majętnym doktorem, lecz pozbawionym głębszej refleksji, jakiejkolwiek duchowej wrażliwości. Choć wydawałoby się, że całkowicie upodobnił się do felczera czy aptekarza, to jednak ma świadomość poniesionej klęski, czuje wyrzuty sumienia, ponieważ pozwolił ulecieć swej początkowej energii, a teraz marnotrawi czas na wielogodzinną grę w karty.
Wszystko to boleśnie odczuwa w momencie rozpoznania w pacjentce swej dawnej ukochanej – Stanisławy Bozowskiej, kobiety, która dla niesienia pomocy innym poświęciła własne życie, do końca była wierna swoim poglądom i szlachetnym ideałom.
Choć zakończenie noweli przez chwilę trzyma nas w przekonaniu, że doktor odnalazł w sobie dawne ideały, że powtórnie zacznie uświadamianie ludzi i niesienie pomocy: „Przez pewien czas czytywał w wolnych chwilach Boską komedię Dantego, w winta nawet nie grywał, gospodynię dwudziestoczteroletnią odprawił”, to jednak przebudzenie to okazuje się krótkotrwałe (tym większa jest ironiczna wymowa noweli).
Bohater po pewnym czasie ponownie wtopił się w środowisko prowincjonalnego miasteczka: „Obecnie ma się znakomicie: utył, pieniędzy worek uczciwy nazbijał. Ożywił się nawet; dzięki jego usilnej agitacji wszyscy prawie optymaci obrzydłowscy, z wyjątkiem krzykliwych, prawda, ale też nielicznych konserwatystów, zaczęli palić papierosy w gilzach nie sklejanych, zaszczytnie znanych pod godłem "nieszkodliwych piersiom". Nareszcie!...”.
Stanisława Bozowska
Stanisława Bozowska, tytułowa Siłaczka, jest główną kobiecą bohaterką noweli Stefana Żeromskiego. Informacje o jej wyglądzie czerpiemy z części retrospektywnej, gdy Obarecki wspomina czasy poznania Stasi: „Spotykał ją wówczas w tym samym miejscu codziennie. Szła szybko na Krakowskie Przedmieście, wsiadała do tramwaju i jechała na Pragę. Nie miała więcej nad siedemnaście lat, a wyglądała jak stare pannisko, w baszłyku zarzuconym niedbale na futrzaną czapkę, w kaloszach za dużych trochę na jej małe nogi, w niezgrabnej i niemodnej salopce. Niosła zawsze pod pachą jakieś kajety, arkusze zapisane, książki, mapy”.
Wierna swym młodzieńczym ideałom, opuszcza wielkie miasto, studenckie środowisko i wyjeżdża na zapadłą i biedną wieś by realizować w praktyce hasła pracy u podstaw, nieść kaganek oświaty. Była pracowita, czego dowodem może być fakt, iż mimo nędznych warunków pracy, z zapałem uczyła wiejskie dzieci, znajdując czas na pisanie podręcznika - „Fizyka dla ludu”.
Praca u podstaw, czołowe hasło pozytywizmu, polegało na szerzeniu oświaty wśród najbiedniejszej, najbardziej zaniedbanej masy, by umożliwić jej równoprawne uczestnictwo w życiu i naprawie kraju.
strona: 1 2 3
Zobacz inne artykuły:
kontakt | polityka cookies
