Hipolit Wielosławski: charakterystyka
Hipolit Wielosławski to student i zamożny szlachcic, z którym Cezary zaprzyjaźnia się w czasie wojny polsko-bolszewickiej. Po wojnie zaprasza go do rodzinnego dworu w Nawłoci pod Częstochową. W powieści jest przykładem ziemiaństwa, które żyje beztrosko, nie dostrzegając biedy swoich pracowników.
Przyjaciel z wojny
Hipolit służy w tym samym oddziale co Cezary. Nigdy nie mówi o swoim rodzie: Był „Hipolit” w szeregu i tyle.
Ludzie szepczą tylko, że to „gruby pan z panów”. Spisuje się jak zwykły żołnierz, wytrzymuje głód i marsze, śpi z Cezarym pod jedną derą. Gdy zostaje pobity bagnetami i kolbami i porzucony w lesie Rogacz, Cezary wraca po niego. Od tej pory są przyjaciółmi.
Gospodarz w Nawłoci
Po wojnie Hipolit zaprasza Cezarego do domu pod Częstochową. W Nawłoci jest ukochanym synem pani Wielosławskiej, a służba i rodzina witają go z radością. Kocha konie, dobre jedzenie i polowania. W czasie wspólnych posiłków i zabaw nie widzi, że jego komfort opiera się na pracy parobków i komorników.
Cezary, pijany, ostrzega go: Strzeż się, bracie! Pilnuj się!
Mówi, że za jedną srebrną papierośnicę służący mogą go zabić, bo widział to w Baku. Hipolit nie traktuje tego poważnie.
Spór o Chłodek
Gdy Cezary zgłasza chęć pracy w folwarku Chłodek, Hipolit jest zdumiony: Ty! Student uniwersytetu? Medyk? Po co? Na co?
Uważa, że to rosyjska, tołstojowska poza i że szlachcic, który tak robi, zostanie wyśmiany. W końcu zgadza się, żeby Cezary pomieszkał tam przez jakiś czas, po bójce z Barwickim. Zdradza mu też, że rodzina marzyła o ślubie Cezarego z Karoliną, bo wtedy dostaliby Chłodek w prezencie.
Jak go oceniać
Hipolit jest dzielnym żołnierzem i wiernym przyjacielem, ale w domu zachowuje wszystkie przywileje swojego stanu. Narrator pokazuje, że dwór jest miejscem miłym i gościnnym, a jednocześnie ślepym na los ludzi, którzy go utrzymują.
Pytania i odpowiedzi
Jak Cezary poznaje Hipolita?
W czasie wojny z bolszewikami, w tym samym oddziale. Cezary ratuje go z lasu Rogacz, gdzie został pobity i porzucony.
Gdzie leży Nawłoć?
W okolicach Częstochowy. To dwór rodziny Wielosławskich, w którym rozgrywa się większość drugiej części powieści.
Czy Hipolit rozumie pomysły Cezarego?
Nie. Uważa pomysł pracy w Chłodku za śmieszną pozę i boi się, że szlachcic, który tak robi, narazi się na kpiny.
Kim jest ksiądz Anastazy dla Hipolita?
Przyrodnim bratem. Obaj są wesołymi, serdecznymi gospodarzami, którzy lubią dobre jedzenie i towarzystwo.