Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Antygona

Konflikt miedzy jednostką a społeczeństwem w „Antygonie”

Autor: Ewa Petniak

Kreon jako głowa państwa ma obowiązek stanowienia prawa. Na tym polu pragnie zbudować swój autorytet. Deklaruje rządzić sprawiedliwie, kierować się dobrem ogółu oraz przychylać do decyzji społeczeństwa:

„Że nasze szczęście w szczęściu miasta leży
I jego dobro przyjaciół ma raić
(w znaczeniu radować – cieszyć)
Przez te zasady podnoszę to miasto (...)”

Dlatego wydaje mu się racjonalne, że obrońca miasta zostanie pogrzebany z honorami, zaś nieprzyjaciel – pozbawiony czci, a jego ciało porzucone.

W momencie, gdy dowiaduje się o przestępstwie Antygony – jego krewnej i narzeczonej syna – Hajmona, nie zmienia rozkazu: ten, kto dopuścił się jawnego złamania prawa, musi zostać ukarany. Nieistotne są tu więzy krwi, powinowactwo, czy uczucia Hajmona, który „walczy” o narzeczoną podczas rozmowy z ojcem. Kreon radzi synowi, by wybrał inna kobietę na żonę:

„Synu, nie folguj więc żądzy, nie porzuć
Dla marnej dziewki rozsądku! (...)
Przeto ze wstrętem ty porzuć tę dziewkę (...)”


Król działa w przekonaniu dobra państwa – dobra ludu. Potem okazuje się, ze lud nie aprobuje jego postanowienia. Donosi mu o tym Hajmon:

„A więc cichaczem przyszło mi wysłuchać,
Jak miasto nad tą żali się dziewicą,
Że ze wszech niewiast najmniej ona winna,
Po najzacniejszym czynie marnie skończy.”


Jest to dla niego moment głęboko tragiczny, z którego znaleźć wyjście byłoby bardzo trudno. Postanawia być konsekwentny. Wierzy, że to utwierdzi lud o jego władzy i autorytecie. Myli się jednak, bo paradoksalnie zaczyna głosić ideę samowładztwa – koncepcję przeciwną demokracji – za tą natomiast optuje Hajmon, obwieszczając poglądy społeczeństwa. Kreon występuje nie jako tyran, despota, ale jako bezkompromisowy przedstawiciel idei państwa.

Antygona działa w obronie prawdy, która w oczach poety i odbiorcy, jest wyższą od prawdy Kreona, lecz jej postępek jest przewinieniem wobec władzy – jednostkowym buntem przeciw woli państwa. Racje bohaterki wydają się być usprawiedliwione: ceni normy „wyższe”, ustanowione już dawno. Kieruje się również uczuciem – miłością do brata.


Zobacz inne artykuły:

Inne
„Antygona” - streszczenie szczegółowe
„Antygona” jako tragedia antyczna
Antygona - charakterystyka szczegółowa
Teatr grecki
Cechy tragedii antycznej
Pochodzenie i rozwój dramatu antycznego
Streszczenie „Antygony” w pigułce
Kreon – charakterystyka szczegółowa
Prawda rozumu a prawdy uczucia w „Antygonie”
Konflikt miedzy jednostką a społeczeństwem w „Antygonie”
Konflikt między tym, co boskie a tym co, ludzkie
Konflikt tragiczny w „Antygonie” Sofoklesa
Biografia Sofoklesa
Charakterystyka pozostałych bohaterów „Antygony”
Plan wydarzeń „Antygony”
„Antygony” różne – reminiscencje: przekłady, kontynuacje i nawiązania...
Mit rodu Labdakidów - streszczenie
Sofokles - twórczość
Interpretacje sceniczne „Antygony” (przykłady)
Sofokles - kalendarium życia
O Sofoklesie powiedzieli...
Oskarżenie Antygony - lista argumentów i przemowa
Obrona Antygony - lista argumentów i przemowa
Mit tebański – streszczenie
Czy Antygona jest bohaterką tragiczną?
Ismena - charakterystyka postaci
Antygona – problematyka tragedii Sofoklesa
Na czym polega uniwersalność „Antygony”?
Tragizm bohaterów „Antygony” Sofoklesa: Antygona, Kreon, Hajmon, Ismena
Bibliografia



Partner serwisu:

kontakt | polityka cookies