Cecylia Kolichowska: charakterystyka

Cecylia Kolichowska to pięćdziesięcioletnia wdowa, właścicielka kamienicy przy ulicy Staszica, dwukrotnie zamężna, matka Karola i opiekunka Elżbiety. Rozgoryczona, nieugięta i niepogodzona ze starością, kocha swoich bliskich, ale nie potrafi okazywać uczuć.

Cecylia w skrócie

  • Kim jest: wdowa, właścicielka kamienicy przy ulicy Staszica.
  • Mężowie: socjalista Konstanty Wąbrowski, który popełnił samobójstwo, i starszy od niej o piętnaście lat rejent Aleksander Kolichowski.
  • Bliscy: syn Karol, bratanica Elżbieta, przyjaciółka Łucja Posztraska.
  • Najważniejsze cechy: rozgoryczenie, twardość wobec lokatorów, strach przed starością.
  • Los: ostatnie tygodnie życia spędza w łóżku, pojednana z synem.

Życie przed kamienicą: dwa małżeństwa

Kolichowska to kobieta pięćdziesięcioletnia. Wdowa. Właścicielka kamienicy przy ulicy Staszica. Dwukrotnie zamężna. Pierwsze małżeństwo, z wielkiej miłości, zawarła z socjalistą Konstantym Wąbrowskim. Z niezrozumiałych dla niej powodów popełnił samobójstwo. Po jego śmierci musiała pracować, by utrzymać siebie i jedynego syna, Karola.

W młodości piękna, „żywa jak iskra”. Lubiła zabawę i taniec, towarzystwo innych i podróże. Z biegiem czasu zestarzała się, a „zmarszczki na jej chudej twarzy powstały z samych min zirytowanych. Fałdy po bokach ust, które się robią od śmiechu, były tak ściągnięte w dół, że wyglądały jak wielkie rozgoryczenie”.

Nosiła na szyi aksamitkę, przez którą „przewieszały się z przodu dwa woreczki niepotrzebnej skóry”. Rozgoryczona i zmęczona życiem. Okazało się, że Wąbrowski miał kochankę. Pojechała za nim, kiedy został zmuszony do ucieczki za granicę. Po jego samobójstwie, związała się ze starszym od siebie o piętnaście lat, rejentem Aleksandrem Kolichowskim.

Drugie małżeństwo zawarła z rozmysłem, by zagwarantować sobie spokojną starość. Kolichowski okazał się mężczyzną zakochanym w niej bezgranicznie. Jednocześnie jednak uczynił z niej więźnia we własnym domu. Nie mogła nigdzie wychodzić. Z nikim się spotykać. Była kontrolowana na każdym kroku. Związek z Kolichowskim był dla Cecylii koszmarem. Mąż wielokrotnie szantażował ją, urządzał jej sceny zazdrości. Zabraniał się nawet ładnie ubierać. Ze względu na pogarszający się stan zdrowia syna, wywiozła go za granicę. Straciła z nim kontakt na wiele lat.

Po śmierci drugiego męża sądziła, że zostawił jej w spadku sporą gotówkę. W jego kasie znalazła kwity wystawione na pewną kobietę i zrozumiała, że Kolichowski również miał kochankę. Zaopiekowała się córką swojego brata, Elżbietą. Przez szereg lat przywiązała się do niej i pokochała. Tak naprawdę nigdy nie potrafiła okazywać dziewczynie uczuć. Drżała jednak na myśl, że Elżbieta z czasem dojdzie do porozumienia z matką i wyprowadzi się od niej.

Strach przed starością

Cecylia Kolichowska to jedna z głównych postaci powieści. Na jej przykładzie można obserwować strach przed starością. Odczuwały je kobiety, które w latach młodości cieszyły się zdrowiem i urodą.

Kolichowska przez długi czas nie potrafiła pogodzić się z tym procesem. Upływ czasu dostrzegała częściej u swoich znajomych niż u samej siebie. Schorowana kobieta wyżywa się na biednych lokatorach, którzy tłamszą się w suterenie. Jest wobec nich bezwzględna.

W wieku pięćdziesięciu lat sądziła, że życie się dla niej skończyło. Z trudem dopuszczała do siebie świadomość, że starzeje się. Bardziej widziała ten proces u swoich znajomych niż u siebie. Co roku spotykały się u niej w dniu imienin stare znajome. Nie lubiła tego i nazywała „kongresem czarownic”.

Ostatnie lata jej życia to poddanie się starości i chorobie, która uzależniała ją coraz bardziej od Elżbiety.

Właścicielka kamienicy

Prowadziła kamienicę po Kolichowskim, która przynosiła jej skromny zysk. Dostarczała jej nieustannych kłopotów z lokatorami. Z biegiem czasu zamknęła się w sobie. Stroniła od towarzystwa. Była nieugięta w swych decyzjach. Pod koniec życia zaczęła poważnie chorować i ostatnie tygodnie przeleżała w łóżku. Kiedy Karol wrócił do domu z zagranicy, z trudem odnalazła w obcym i dorosłym już mężczyźnie swojego syna. Zaakceptowała go jednak, a z czasem polubiła.

  • kamienica przy ulicy Staszica to miniatura ówczesnego społeczeństwa. Mieszkają tam zarówno bogaci mieszczanie, jak i ci „spod podłogi”, czyli żyjąca w suterenach miejska biedota;
  • każdemu piętru odpowiada inna warstwa społeczna, „ludzie zdecydowali się żyć na sobie warstwami”;
  • najbogatszą przestrzeń stanowi rozległe i bogate, choć gustownie urządzone mieszkanie Kolichowskiej. Wnętrze wyposażone jest pretensjonalnie. Wykazuje ambicje właścicielki;
  • w suterenie mieszkania są klaustrofobicznie niskie, pozbawione podstawowych wygód, sanitariatów, pogrążone w mroku – Gołąbscy, Chąźbowie, Borboccy, Wylamowa, Władziowa; to przedstawiciele miejskiego proletariatu. Nikt nie interesuje się ich losem. Ich czas wyznaczają zgony kolejnych członków ich rodzin.
  • Dla swych lokatorów była dobra. Wiedziała, że wykorzystują ją i nie płacą za czynsz. Kamienica w świadomości pani Cecylii, stała się symbolem jej upadku. W powieści to postać, która skupia się wyłącznie na rozpamiętywaniu dawanych czasów. Niepogodzona z upływem lat, oschła wobec innych. Potrafiła jednak kochać, nie potrafiąc okazywać uczuć.

    Pytania i odpowiedzi

    Dlaczego Cecylia wychodzi za Kolichowskiego?

    Drugie małżeństwo zawiera z rozmysłem, żeby zagwarantować sobie spokojną starość. Kolichowski kocha ją bezgranicznie, ale kontroluje, szantażuje i robi jej sceny zazdrości.

    Co oznacza „kongres czarownic”?

    Tak Cecylia nazywa coroczne spotkania starych znajomych w dniu jej imienin. Nie lubi ich, bo widzi na nich własną starość.

    Jaka jest Cecylia wobec lokatorów?

    Wobec lokatorów bywa twarda i bezwzględna, ale wie, że ją wykorzystują, i godzi się na to, że nie płacą czynszu. Kamienica staje się dla niej symbolem własnego upadku.

    Jak wygląda kamienica przy ulicy Staszica?

    To miniatura ówczesnego społeczeństwa. Najlepsze mieszkanie zajmuje właścicielka, a w suterenach, pozbawionych podstawowych wygód i pogrążonych w mroku, mieszka miejska biedota.