Streszczenie części II „Dziadów” w pigułce
Część II „Dziadów” ukazała się w Wilnie w 1823 roku i jest zapisem ludowego obrzędu dziadów, w którym wywołuje się dusze zmarłych. Akcja trwa jeden listopadowy wieczór i noc w kaplicy przy wiejskim cmentarzu. Utwór łączy obrzęd z balladą: każdy z duchów opowiada własną historię i wskazuje, czego brakowało mu za życia. Istotą części II jest nauka moralna o winie i karze po śmierci.
Streszczenie części II
W listopadowy wieczór w wiejskiej kaplicy przy cmentarzu chłopi i Guślarz wywołują dusze zmarłych. Najpierw przychodzą dwoje dzieci, Józio i Rózia. Są w niebie, ale proszą o ziarna goryczy, bo w życiu nie zaznały cierpienia. Potem pojawia się Widmo Złego Pana, dziedzica, który głodził chłopów. Ptaki, w które zamienili się jego dawni poddani, wyrywają mu jedzenie. Nikt nie chce mu pomóc i zostaje potępiony. Na końcu zjawia się Zosia, pasterka, która za życia odrzucała zalotników i nie umiała pokochać. Guślarz kończy obrzęd, a w kącie kaplicy pojawia się jeszcze jedna zjawa, która bez słowa wskazuje na swoje rany.
Pytania i odpowiedzi
Gdzie i kiedy dzieje się część II „Dziadów”?
W listopadowy wieczór i noc w wiejskiej kaplicy przy cmentarzu na Litwie, od zmierzchu do świtu.
Które duchy pojawiają się w części II?
Najpierw Józio i Rózia, potem Widmo Złego Pana, a na końcu Zosia, czyli Pasterka. Po zakończeniu obrzędu w kącie kaplicy pojawia się jeszcze milczące Widmo.
Czego uczą duchy w części II?
Że po śmierci odpowiada się za swoje życie: za brak litości, za głodzenie poddanych i za niezdolność do miłości. Dzieci, które nie zaznały cierpienia, proszą o ziarna goryczy.