aa
aaaJesteś w: Ostatni dzwonek -> Romantyzm
„Niech nad martwym wzlecę światem
W rajską dziedzinę ułudy:
Kędy zapał tworzy cudy,
Nowości potrząsa kwiatem
I obleka w nadziei złote malowidła”.
Podmiot pragnie wzlecieć nad „martwym światem”, czyli rozgrabioną przez oprawców Polską, pozostającą pod obcym panowaniem. Chciałby się przenieść do krainy marzeń i cudów, gdzie zaangażowanie i nadzieja przesądzają o zwycięstwie. Ten, kto dożywa sędziwego wieku i powoli przygotowuje się na śmierć, powinien mieć szansę na dostrzeżenie w ostatnich dniach życia świata przez pryzmat młodości i jej atrybutów:
„Niechaj, kogo wiek zamroczy,
Chyląc ku ziemi poradlone czoło,
Takie widzi świata koło,
Jakie tępymi zakreśla oczy”.
Świat starych to pokryty mgłą „obszar gnuśności zalany odmętem”. Opisując go, poeta nie waha się użyć retoryki brzydoty, świat pokrywają bowiem „wody trupie”, jest martwy („szkieletów ludy”, „wody trupie”), wypełniony jednostkami ospałymi, bezczynnymi. Ludzie są niczym „płazy w skorupie”, cechuje ich egoizm:
„Sam sobie sterem, żeglarzem, okrętem”.
Samotność i skupienie tylko na swoich potrzebach sprawia, iż tacy ludzie nie zostawiają po sobie żadnego śladu istnienia, ich śmierć nie ma znaczenia w większym kontekście. Na szczęście świat „starych” odchodzi już w przeszłość. Chaos „krajów zamętu i nocy”, skłóconych, zwaśnionych przemija:
„Świat rzeczy stanął na zrębie”.
„Starych” zastąpią „młodzi”. Nastanie nowa rzeczywistość, „wychodzący z zamętu świat ducha” powstanie „z bożej mocy”. Będzie to „rajska dziedzina ułudy”, kraina, w której:
„(…)zapał tworzą cudy,
Nowości potrząsa kwiatem
I obleka w nadziei złote malowidła”.
Autor w powtarzających się apostrofach ukazuje młodość jako siłę sprawczą nowego świata. Tytułowa bohaterka wzleci nad światem, doda ludziom skrzydeł:
„Młodości! ty nad poziomy
Wylatuj, a okiem słońca
Ludzkości całe ogromy
Przeniknij z końca do końca”.
Młodość posiada taką siłę, iż może unieść się ponad „poziomy”, czyli ukazać rzeczywistość z innej perspektywy, pod innym kątem.
Nowy świat wypełnią ludzie posiadający cele i pragnienia wyższe, niż ich poprzednicy. Będzie ich cechowała gotowość do wspólnych działań, chęć bezinteresownego poświęcenia się dla dobra sprawy, stawianie potrzeba drugiego człowieka przez swoimi pragnieniami. W walce o szczęście innych nie powstrzyma ich nic, chyba że śmierć. Odwagę i oddanie młodych doskonale uplastycznia przywołanie przez Mickiewicza postaci Herkulesa:Oda do młodości - interpretacja i analiza
„Niech nad martwym wzlecę światem
W rajską dziedzinę ułudy:
Kędy zapał tworzy cudy,
Nowości potrząsa kwiatem
I obleka w nadziei złote malowidła”.
Podmiot pragnie wzlecieć nad „martwym światem”, czyli rozgrabioną przez oprawców Polską, pozostającą pod obcym panowaniem. Chciałby się przenieść do krainy marzeń i cudów, gdzie zaangażowanie i nadzieja przesądzają o zwycięstwie. Ten, kto dożywa sędziwego wieku i powoli przygotowuje się na śmierć, powinien mieć szansę na dostrzeżenie w ostatnich dniach życia świata przez pryzmat młodości i jej atrybutów:
„Niechaj, kogo wiek zamroczy,
Chyląc ku ziemi poradlone czoło,
Takie widzi świata koło,
Jakie tępymi zakreśla oczy”.
Świat starych to pokryty mgłą „obszar gnuśności zalany odmętem”. Opisując go, poeta nie waha się użyć retoryki brzydoty, świat pokrywają bowiem „wody trupie”, jest martwy („szkieletów ludy”, „wody trupie”), wypełniony jednostkami ospałymi, bezczynnymi. Ludzie są niczym „płazy w skorupie”, cechuje ich egoizm:
„Sam sobie sterem, żeglarzem, okrętem”.
Samotność i skupienie tylko na swoich potrzebach sprawia, iż tacy ludzie nie zostawiają po sobie żadnego śladu istnienia, ich śmierć nie ma znaczenia w większym kontekście. Na szczęście świat „starych” odchodzi już w przeszłość. Chaos „krajów zamętu i nocy”, skłóconych, zwaśnionych przemija:
„Świat rzeczy stanął na zrębie”.
„Starych” zastąpią „młodzi”. Nastanie nowa rzeczywistość, „wychodzący z zamętu świat ducha” powstanie „z bożej mocy”. Będzie to „rajska dziedzina ułudy”, kraina, w której:
„(…)zapał tworzą cudy,
Nowości potrząsa kwiatem
I obleka w nadziei złote malowidła”.
Autor w powtarzających się apostrofach ukazuje młodość jako siłę sprawczą nowego świata. Tytułowa bohaterka wzleci nad światem, doda ludziom skrzydeł:
„Młodości! ty nad poziomy
Wylatuj, a okiem słońca
Ludzkości całe ogromy
Przeniknij z końca do końca”.
Młodość posiada taką siłę, iż może unieść się ponad „poziomy”, czyli ukazać rzeczywistość z innej perspektywy, pod innym kątem.
„Dzieckiem w kolebce kto łeb urwał Hydrze,
Ten młody zdusi Centaury,
Piekłu ofiarę wydrze,
Do nieba pójdzie po laury”.
Młode pokolenie zjednoczy się w dążeniu do zrealizowania wspólnych celów:
„Razem, młodzi przyjaciele!…
W szczęściu wszystkiego są wszystkich cele;
Jednością silni, rozumni szałem,
Razem, młodzi przyjaciele!…”.
Podmiot wzywa do osiągnięcia pełnej jedności, to ona zapewni sukces wspólnych przedsięwzięć:
„Zestrzelmy myśli w jedno ognisko
I w jedno ognisko duchy!...”.
Nad uwypukleniem przez Mickiewicza roli wspólnoty w realizowaniu celów rozwodzi się Polańczyk: „Podmiot liryczny podkreśla także ogromną rolę przyjaźni, wspólnoty, zbiorowości opartej na zasadach współpracy i wzajemnej życzliwości. R a z e m można zdziałać wiele, można – do czego patetycznie wzywa utwór skierować świat w stronę prawdziwej wolności. Nad wymową utworu ciąży oświeceniowy racjonalizm przesycony jednakże romantycznym sposobem myślenia” (D. Polańczyk, dz. cyt.).
strona: 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Zobacz inne artykuły:
kontakt | polityka cookies
