Urszula Kochanowska - analiza ostatnidzwonek.pl
JesteÅ› w: Ostatni dzwonek -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Urszula Kochanowska - analiza

Autor: Karolina Marlêga

„Urszula Kochanowska” BolesÅ‚awa LeÅ›miana skÅ‚ada siÄ™ z dwudziestu czterech linijek, poÅ‚Ä…czonych w dwanaÅ›cie rytmicznych, trzynastosylabowych dwuwersów (strofa dystychiczna) o rymach parzystych żeÅ„skich („pustkowie-gÅ‚owie”; „żywa-szczęśliwa”; „krasie-Czarnolasie”; „unoszÄ™-proszÄ™”) i Å›redniówce po siódmej sylabie:
„Już Å›wit pierwszÄ… rozniecÄ… // zÅ‚oci siÄ™ po Å›cianie,
Gdy właśnie słychać kroki // i do drzwi pukanie...
Więc zrywam się i biegnę! // Wiatr po niebie dzwoni!
Serce w piersi zamiera... /// Nie!... To - Bóg, nie oni!...”
Klimat liryku jest baÅ›niowy, przepeÅ‚niony fantazjÄ… i magiÄ…, o czym Å›wiadczy sytuacja liryczna, nawiÄ…zujÄ…ca do renesansowego cyklu dziewiÄ™tnastu „Trenów” Jana Kochanowskiego, a dokÅ‚adnie do „Snu”, czyli „XIX Trenu”. BÄ™dÄ…ca podmiotem lirycznym tytuÅ‚owa bohaterka (liryka bezpoÅ›rednia pierwszoosobowa, o czym Å›wiadczÄ… formy czasowników, np. „przybyÅ‚am”, „szepnęłam”, „umilkÅ‚am”, „proszÄ™”, oraz użytych zaimków, np. „mnie”, „nasz”, „ja”) opowiada o przeniesieniu siÄ™ do Nieba i spotkaniu z Bogiem. Jej relacja jest zwiÄ™zÅ‚a, jasna i przejrzysta. ZostaÅ‚o to umotywowane być może tym, iż LeÅ›mian nie chciaÅ‚ wkÅ‚adać w usta maÅ‚ej dziewczynki (w chwili Å›mierci miaÅ‚a nieco ponad dwa i pół roku) rozwlekÅ‚ych zdaÅ„ opisujÄ…cych poÅ›miertnÄ… rzeczywistość czy filozoficzno-egzystencjalnych dywagacji. Bez tego jej pierwszoosobowa opowieść jest bardziej autentyczna (czego nie może powiedzieć o wydźwiÄ™ku „Trenu XIX” Jana Kochanowskiego).

Dla podkreÅ›lenia wieku, towarzyszÄ…cej mu dzieciÄ™cej naiwnoÅ›ci i chÄ™ci opowiedzenia jak najwiÄ™cej za jednym razem, w tekÅ›cie rolÄ™ konotacji speÅ‚nia spójnik „i”. Użycie go przez LeÅ›miana piÄ™tnaÅ›cie razy w celu poÅ‚Ä…czenia części wypowiedzi dowodzi zastosowania przez poetÄ™ skÅ‚adni polisyndetycznej.

BadajÄ…c jÄ™zyk Urszulki, nie można jednak stwierdzić, iż zasób jej sÅ‚ownictwa wskazywaÅ‚by na zaledwie kilkuletnie dziecko. WrÄ™cz przeciwnie – padajÄ…ce z jej ust wyrażenia „kubek w kubek”, „z bożej Å‚aski”, „omiatam podÅ‚ogÄ™”, „zrywam siÄ™ i biegnÄ™” dowodzÄ… ogromnej inteligencji i dojrzaÅ‚oÅ›ci córki Kochanowskiego. Zabieg ten pogÅ‚Ä™bia rezygnacja ze stylizacji na jÄ™zyk dzieciÄ™cy i towarzyszÄ…cych temu spieszczeÅ„ czy zdrobnieÅ„.
Urszulka nie jest jedynym bohaterem wiersza - w pierwszych chwilach w Niebie towarzyszy jej Bóg. Aby uprzyjemnić i uÅ‚atwić jej przystosowanie siÄ™ do nowej rzeczywistoÅ›ci, deklaruje speÅ‚nić każdÄ… proÅ›bÄ™ swego goÅ›cia. TworzÄ…c z niczego i w kilka chwil jej dom na wzór jej rodzinnego w Czarnolesie, zwracajÄ…c siÄ™ do niej z życzliwoÅ›ciÄ… („Zbliż siÄ™ do mnie, Urszulo! PoglÄ…dasz, jak żywa... / ZrobiÄ™ dla ciÄ™, co zechcesz, byÅ› byÅ‚a szczęśliwa”) i obiecujÄ…c czÄ™ste odwiedziny („I ja, gdy gwiazdy do snu poukÅ‚adam w niebie, / Nieraz do drzwi zapukam, by odwiedzić ciebie!”) czyni rzecz okrutnÄ…: daje maÅ‚ej nadziejÄ™ na pojawienie siÄ™ ukochanych rodziców:
„Oto sÄ… - sprzÄ™ty, a oto - donice.
Tylko patrzeć, jak przyjdÄ… stÄ™sknieni rodzice!”.

Analizując budowę utworu, na pierwszy plan wychodzi jego dwudzielność. Od wersu pierwszego do osiemnastego mamy do czynienia z częścią retrospektywną, w której Urszulka relacjonuje przebieg swojego spotkania z Bogiem. Druga część zaczyna się od wersu dziewiętnastego i trwa do końca tekstu. Ze względu na zastosowany czas jest to fragment dotyczący teraźniejszego pobytu dziewczynki w Niebie i jej oczekiwania na przybycie rodziców.

Choć poeta zrezygnował z wyposażenia Urszulki w słownictwo charakterystyczne dla małego dziecka, to w warstwie leksykalnej widać dowody na sięgniecie po renesansowe archaizmy, uwiarygodniające przekaz córki Kochanowskiego:

strona:    1    2  

Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Miejsce Czechowicza w literaturze
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Biografia Józefa Czechowicza
Żal - analiza i interpretacja
Sam - analiza i interpretacja
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Wit Stwosz - analiza i interpretacja
Spotkanie z matkÄ… - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja
Erotyk - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza

Jasieński Bruno
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską
But w butonierce - analiza
But w butonierce - interpretacja

Leśmian Bolesław
Pan Błyszczyński - analiza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - geneza
Szewczyk - analiza
Szewczyk - interpretacja
Dusiołek - analiza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - geneza
Dwoje ludzieńków - analiza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - geneza
Dziewczyna - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Topielec - analiza
Topielec - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - geneza
W malinowym chruśniaku - analiza
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - geneza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
PÅ‚yty Carusa - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja
La précieuse - analiza i interpretacja
La précieuse - geneza

SÅ‚onimski Antoni
Credo - analiza i interpretacja
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Ars poetica - analiza
Ars poetica - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Kartoflisko - interpretacja
Curriculum vitae - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Kowal - analiza
Kowal – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Deszcz jesienny – interpretacja
Przedśpiew - analiza
Przedśpiew - interpretacja

Stanisław Przybyszewski

Tuwim Julian
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - geneza
Rzecz czarnoleska - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja
Sokrates tańczący - analiza
Sokrates tańczący - interpretacja
Sitowie - analiza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - geneza
Prośba o piosenkę - analiza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - geneza
Do krytyków - analiza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - geneza
Mieszkańcy - analiza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - geneza
Wiosna. Dytyramb - analiza

Wierzyński Kazimierz
Motto - analiza i interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Kufer - analiza
Kufer - interpretacja
Kufer - geneza
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja

Inne
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Główne założenia futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu
Główne cechy polskiego futuryzmu
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Poetyka „Å»agarów”
Ideowe podÅ‚oże „Å»agarów”
Powstanie i rozwój „Å»agarów”
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Tematyka wierszy Przybosia
Biografia Juliana Przybosia
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Przemiany poetyckie na poczÄ…tku lat 30. XX wieku
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku



Partner serwisu:

kontakt | polityka cookies