Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Współczesność

Podłogo, błogosław! - interpretacja i analiza

Pierwsze wersy utworu nie ułatwiają jego interpretacji:
„Buraka burota
i buraka
bliskie profile skrojone
i jeszcze buraka starość, którą kochamy.”

Zacytowanym fragmencie widać związki z malarstwem kubistycznym. Jego przedstawiciele, aby dotrzeć do istoty przedmiotów , „cięli” bryły na różne płaszczyzny i obracali nimi na wszystkie strony.

Białoszewski sięga po grę skojarzeń znaczeniowo–brzmieniowych. Ogólnie mówiąc, podłoga jest bura (szara, ziemista, przybrudzona) niczym powierzchnia buraka. Słowo „burak” stało się tutaj impulsem do stworzenia rzeczownika „burota”, oznaczającego „bycie burakiem”, „posiadanie cech buraka”. Cały zwrot „buraka burota” jest więc pleonazmem (inne przykłady: „masło maślane”, „cofnąć się do tyłu”, „spaść w dół”).

Odczytania znaczeń nie ułatwia zastosowana instrumentacja głoskowa:

„Bur-aka bur-ota
i buraka
bliskie profile skrojone”.

Każdy, kto kiedyś przygotowywał sałatkę z buraków czy barszcz, pamięta wygląd przekrojonego („bliskie profile skrojone”) warzywa – widać w jego wnętrzu cieniutkie wiązki i linie, przypominające słoje drewna, a więc związane z drewnianym podłożem mieszkań.
Końcowy wers cytowanego fragmentu „i jeszcze buraka starość, którą kochamy” nasuwa skojarzenie z cukrem, produkowanym właśnie z tego warzywa. Chodzi tu dokładnie o sformułowanie „starość buraka”. I tak biały cukier może być znakiem siwych włosów starego człowieka, czyli atrybutu doświadczenia, życiowej mądrości, cechą wyglądu wzbudzającą szacunek i podziw.

Z drugiej strony nie ma chyba nic bardziej lubianego przez ludzkość wśród produktów spożywczych, niż cukier.

Jakie skojarzenia nasuwa jeszcze otwierający wiersz fragment? Być może na podłodze jest rozsypany cukier, a może podłoga kojarzy się autorowi właśnie ze słodyczami, czymś szczególnie dobrym.



Kolejne wersy utworu są utrzymane w tym samym zagadkowym tonie, lecz stoją w opozycji do prozaicznego, zwyczajnego buraka. Są to słowa związane z kulturą wysoką: „fisharmonia”, „biblijne apteki”, „maniery”, „forniery”, „homeopatia”.:

„i nic z tej nudnej fisharmonii
biblijnych aptek
o manierach
i o fornierach w serca,w sęki
homeopatii zbawienia...”.


Fisharmonia to instrument podobny do organów, jest jednak dużo mniejszy i posiada pedały, które porusza organista. Cieszył się popularnością w mniejszych kościołach i kaplicach.
Z kolei „biblijna apteka”, ze względu na podobne brzmienie słów, nawiązuje do biblioteczki (bo po grecku Byblos to księga). Została ona wykonana z aptekarską dokładnością, o czym świadczą wypieszczone i dopracowane do przesady półki regału. Drewniane elementy są aż nazbyt piękne, zostały oklejone pięknymi fornirami, widoczne na nich wzorki układają się „w serca”. Nawet „sęki”, które symbolizują tutaj ból, cierpienie i ranę, stanowią część dekoracji. Można pokusić się zatem o stwierdzenie, iż cierpienie nie jest autentyczne, jako element poddanej konwencji figury składa się na „homeopatię zbawienia”. Jak wiadomo, homeopatia to metoda leczenia polegająca na podaniu choremu substancji, która w większej ilości wywołuje objawy chorobowe. Konstatując, cierpienie („sęki”) jest w „biblijnej aptece” zaledwie dekoracyjnym dodatkiem, nie stanowi zagrożenia dla pięknej wizji życia i świata, zaś fornir to sztuczny sposób oglądania rzeczywistości.

Inaczej jest z podłogą. Białoszewski zestawia trywialną codzienność, nie-poetyckość buraka z elegancją, dostojeństwem, uporządkowaniem, obszarami sacrum:

strona:    1    2    3    4  


Zobacz inne artykuły:

Baczyński Krzysztof Kamil
Elegia... (o chłopcu polskim) - analiza
Elegia... (o chłopcu polskim) - interpretacja
Elegia... (o chłopcu polskim) - geneza
Z głową na karabinie - analiza
Z głową na karabinie - interpretacja
Z głową na karabinie - geneza
Historia - analiza i interpretacja
Historia - geneza
Pokolenie (Do palców przymarzły struny...) - analiza i interpretacja
Pokolenie (Wiatr drzewa spienia...) - analiza i interpretacja
Samotność - interpretacja i analiza
Samotność - geneza
Romantyczność - analiza i interpretacja
Romantyczność - geneza

Barańczak Stanisław

Białoszewski Miron
Miron Białoszewski jako poeta-lingwista
Miron Białoszewski jako piewca rupieci
Rozprawa o stolikowych baranach - interpretacja i analiza
Leżenia - interpretacja i analiza
Namuzowywanie - interpretacja i analiza
Karuzela z madonnami - interpretacja i analiza
Szare eminencje zachwytu - interpretacja i analiza
Podłogo, błogosław! - interpretacja i analiza
Mironczarnia – interpretacja i analiza

Broniewski Władysław
Zestawienie „Ballad i romansów” z „Romantycznością” Adama Mickiewicza
Ballady i romanse - analiza
Ballady i romanse - interpretacja
Soldat inconnu - analiza
Soldat inconnu - interpretacja
Bagnet na broń - analiza i interpretacja

Bursa Andrzej
Nauka chodzenia - interpretacja i analiza

Grochowiak Stanisław
Czyści - analiza i interpretacja
Płonąca żyrafa - analiza i interpretacja
Ikar - analiza i interpretacja
Lekcja anatomii - analiza i interpretacja

Herbert Zbigniew
Apollo i Marsjasz - geneza
Przesłanie Pana Cogito - analiza
Przesłanie Pana Cogito - interpretacja
Przesłanie Pana Cogito - geneza
Potęga smaku - geneza
Potęga smaku - analiza
Potęga smaku - interpretacja
Raport z oblężonego miasta - analiza i interpretacja
Raport z oblężonego miasta - geneza
Tren Fortynbrasa - interpretacja i analiza
Powrót prokonsula - analiza
Powrót prokonsula - interpretacja
Powrót prokonsula - geneza
U wrót doliny - analiza
U wrót doliny - interpretacja
U wrót doliny - treść
U wrót doliny - geneza
Apollo i Marsjasz - analiza
Apollo i Marsjasz - interpretacja

Konarski Feliks
Czerwone maki... - interpretacja i analiza
Czerwone maki... - geneza

Lechoń Jan
Herostrates - interpretacja
Herostrates - analiza
Herostrates - geneza
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - analiza
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - interpretacja
Pieśń o Stefanie Starzyńskim - geneza

Miłosz Czesław
Piosenka o końcu świata - analiza
Piosenka o końcu świata - interpretacja
Piosenka o końcu świata - geneza
W Warszawie - interpretacja i analiza
W Warszawie - geneza
Campo di Fiori - analiza
Campo di Fiori - interpretacja
Campo di Fiori - geneza
Ars poetica? - analiza
Ars poetica? - interpretacja
Ogrodnik - analiza
Ogrodnik - interpretacja
Ogrodnik - geneza
Walc - analiza
Walc - interpretacja
Walc - geneza
Obłoki - interpretacja i analiza
Obłoki - geneza
Który skrzywdziłeś - analiza
Który skrzywdziłeś - interpretacja
Który skrzywdziłeś - geneza

Przyboś Julian
Póki my żyjemy - geneza
Widzenie katedry w Chartres - analiza
Widzenie katedry w Chartres - interpretacja
Widzenie katedry w Chartres - geneza
Notre Dame - analiza
Notre Dame - interpretacja
Notre Dame - geneza
Z Tatr - analiza
Z Tatr - interpretacja
Z Tatr - geneza
Póki my żyjemy - analiza
Póki my żyjemy - interpretacja

Różewicz Tadeusz
Lament - geneza
Drewno - analiza
Drewno - interpretacja
Matka powieszonych - interpretacja i analiza
Matka powieszonych - geneza
Strach - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza
Powrót - geneza
Termopile polskie - interpretacja i analiza
Termopile polskie - geneza
Bez – interpretacja i analiza
List do ludożerców - interpretacja i analiza
Ocalony - analiza
Ocalony - interpretacja
Warkoczyk - analiza
Warkoczyk - interpretacja
Lament - analiza
Lament - interpretacja

Stachura Edward
Wędrówką życie jest człowieka - analiza i interpretacja
Życie to nie teatr - analiza i interpretacja

Szymborska Wisława
Dwie małpy Bruegla - interpretacja i analiza
Dwie małpy Bruegla - geneza
Atlantyda - interpretacja i analiza
Atlantyda - geneza
Koniec i początek - analiza
Koniec i początek - interpretacja
Koniec i początek - geneza
Kot w pustym mieszkaniu - analiza
Kot w pustym mieszkaniu - interpretacja
Kot w pustym mieszkaniu - geneza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - interpretacja i analiza
Minuta ciszy po Ludwice Wawrzyńskiej - geneza
Utopia - interpretacja i analiza
Utopia - geneza
Niektórzy lubią poezję - analiza
Niektórzy lubią poezję - interpretacja
Sto pociech - analiza
Sto pociech - interpretacja
Sto pociech - geneza
Cebula - analiza
Cebula - interpretacja
Nic dwa razy - analiza
Nic dwa razy - interpretacja
Nic dwa razy - geneza
Jeszcze - analiza
Jeszcze - interpretacja
Jeszcze - motyw Holocaustu
Głos w sprawie pornografii - analiza
Głos w sprawie pornografii - intepretacja
Głos w sprawie pornografii - geneza

Twardowski Jan
O spacerze po cmentarzu wojskowym - interpretacja i analiza
Przezroczystość - interpretacja i analiza
szukam - analiza
szukam - interpretacja
za szybko - analiza
za szybko - interpretacja
Śpieszmy się - interpretacja
Śpieszmy się - geneza
samotność - analiza
samotność - interpretacja

Wojaczek Rafał
Ojczyzna - analiza
Ojczyzna - interpretacja
Ojczyzna - geneza
Martwy język - interpretacja i analiza
Martwy język - geneza

Inne



Partner serwisu:

kontakt | polityka cookies